Chuyên đề: Lịch sử đối ngoại của Việt Nam thời cận - hiện đại — Lý thuyết và Phương pháp giải

Bước 1: Hướng đi và đối tượng tìm kiếm liên kết:

• Phan Bội Châu và Phan Châu Trinh: Hướng sang phương Đông (Nhật Bản) hoặc hướng về nước Pháp với hy vọng dựa vào chính phủ tư sản ngoại bang để giúp đỡ Việt Nam giành độc lập.
• Nguyễn Ái Quốc: Hướng sang phương Tây, đi qua nhiều châu lục để khảo sát thực tế; Người xác định đối tượng liên minh không phải là chính phủ tư sản đế quốc mà là giai cấp vô sản và quần chúng nhân dân lao động bị áp bức trên toàn thế giới.

Bước 2: Bản chất của sự liên kết quốc tế:

• Nguyễn Ái Quốc nhận thức sâu sắc: Cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa và cách mạng vô sản ở chính quốc có mối quan hệ khăng khít như "hai cánh của một con chim", cùng chống kẻ thù chung là chủ nghĩa thực dân, đế quốc.
• Người xác định: "Muốn người ta giúp cho thì trước hết mình phải tự giúp lấy mình", luôn đặt ngoại giao trên nền tảng độc lập, tự chủ và tự cường.

Kết luận: Tư duy đối ngoại của Nguyễn Ái Quốc đã đưa cách mạng Việt Nam hòa mình vào dòng chảy cách mạng thời đại, chấm dứt thời kì bế tắc về đường lối đối ngoại.

Bước 1: Thắng lợi quân sự quyết định thắng lợi ngoại giao:

• Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968 buộc Mỹ phải chấp nhận đàm phán tại Pa-ri.
• Chiến dịch "Điện Biên Phủ trên không" 12 ngày đêm cuối năm 1972 đập tan cuộc tập kích chiến lược B-52 của Mỹ vào Hà Nội, Hải Phòng, giáng đòn quyết định buộc Mỹ phải ký Hiệp định Pa-ri theo các điều khoản mà ta đề ra.

Bước 2: Ngoại giao phát huy thắng lợi quân sự và mở đường cho chiến trường:

• Bàn đàm phán Pa-ri là diễn đàn quốc tế để vạch trần tội ác chiến tranh của đế quốc Mỹ, tranh thủ sự đồng tình của dư luận quốc tế và nhân dân tiến bộ Mỹ.
• Ký Hiệp định Pa-ri đã hiện thực hóa mục tiêu "Đánh cho Mỹ cút", tạo thế và lực quyết định để quân và dân ta thực hiện mục tiêu "Đánh cho Ngụy nhào" vào mùa Xuân năm 1975.

Kết luận: Thắng lợi của Hội nghị Pa-ri là đỉnh cao của nghệ thuật kết hợp chặt chẽ giữa đấu tranh quân sự, chính trị và ngoại giao của dân tộc ta.

Bước 1: Phân tích mục đích của chính sách "4 Không":

• Khẳng định bản chất hòa bình, tự vệ chính đáng của nền quốc phòng Việt Nam; gửi thông điệp rõ ràng tới cộng đồng quốc tế rằng Việt Nam không phải là mối đe dọa quân sự đối với bất kì quốc gia nào.
• Tránh nguy cơ bị lôi kéo vào các cuộc đối đầu, xung đột địa chính trị giữa các siêu cường lớn, bảo đảm quyền tự quyết định vận mệnh dân tộc.

Bước 2: Tác động đối với vị thế và môi trường an ninh của đất nước:

• Xây dựng lòng tin chiến lược với tất cả các đối tác quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi để mở rộng hợp tác quốc phòng đa phương và song phương.
• Bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ từ sớm, từ xa bằng các biện pháp chính trị, ngoại giao hòa bình.

Kết luận: Chính sách "4 Không" là sự kết tinh sâu sắc của truyền thống hòa hiếu của dân tộc và tư duy ngoại giao thời đại Hồ Chí Minh.