Lý thuyết KHTN 9 Bài 24: Alkene

- Alkene là những hydrocarbon mạch hở, trong phân tử có một liên kết đôi

Ví dụ: CH₃ – CH = CH₂, CH₃ – CH = CH – CH₃,….

- Công thức chung của các alkene có dạng C_nH_2n (với $\mathrm{n}\ge 2$, n là số nguyên, dương).

Ethylene là chất khí ở điều kiện thường, không màu, hầu như không tan trong nước, tan ít trong các dung môi hữu cơ như ethylic alcohol.

- Công thức phân tử của ethylene là C₂H₄.

- Công thức cấu tạo của ethylene là

Phân tử ethylene có liên kết đôi

a) Phản ứng cháy

Phản ứng đốt cháy các alkene tạo ra sản phẩm chủ yếu là khí carbon dioxide và hơi nước. Phản ứng toả ra nhiều nhiệt.

${\mathrm{C}}_2{\mathrm{H}}_4+3{\mathrm{O}}_2\stackrel{{\mathrm{t}}^{°}}{\to }2\mathrm{C}{\mathrm{O}}_2+2{\mathrm{H}}_2\mathrm{O}$

b) Phản ứng cộng

- Trong phản ứng của ethylene với nước bromine, phân tử ethylene đã làm mất màu nước bromine, liên kết kém bền trong liên kết đôi bị phá vỡ.

- Phản ứng:

Viết gọn lại là: C₂H₄ + Br₂ → C₂H₄Br₂

Phản ứng này được gọi là phản ứng cộng.

c) Phản ứng trùng hợp

- Ở điều kiện thích hợp, các phân tử ethylene cộng hợp liên tiếp với nhau, liên kết kém bền trong liên kết đôi của phân tử ethylene bị phá vỡ, tạo thành chất có khối lượng phân tử lớn.

Phản ứng này được gọi là phản ứng trùng hợp.

- Polyethylene (nhựa PE) là chất rắn, không tan trong nước, không độc, được dùng để sản xuất túi đựng, màng bọc, chai, bình chứa,… Tuy nhiên, nhựa PE rất khó phân huỷ sinh học, có thể tồn tạo bền trong môi trường hàng trăm năm, vì vậy cần giảm việc thải các sản phẩm làm từ nhựa PE ra ngoài môi trường.

Ethylene là nguyên liệu quan trọng cho ngành công nghiệp sản xuất hoá chất và tổng hợp polymer:

- Tổng hợp acetic acid;

- Tổng hợp ethyl alcohol;

- Sản xuất dung môi;

- Kích thích quả mau chín;

- Sản xuất polyethylene (PE); poly(vinyl chloride) (PVC).