Khoa học tự nhiên lớp 8 · KNTT · Chương 6
Lý thuyết KHTN 8 Bài 24: Cường độ dòng điện và hiệu điện thế
Tóm tắt lý thuyết Khoa học tự nhiên 8 Bài 24: Cường độ dòng điện và hiệu điện thế theo chương trình SGK Kết nối tri thức với cuộc sống. Hệ thống hoá kiến thức trọng tâm, sơ đồ thí nghiệm minh hoạ, bảng so sánh và câu hỏi trắc nghiệm tự luận có lời giải chi tiết.
1. Thí nghiệm
2. Cường độ dòng điện
Cường độ dòng điện đặc trưng cho tác dụng mạnh, yếu của dòng điện. Kí hiệu là I.
Cường độ dòng điện được đo bằng ampe kế, có đơn vị là ampe (A).
1 A = 1 000 mA
Trong sơ đồ mạch điện, ampe kế được kí hiệu là
Số chỉ của ampe kế là giá trị của cường độ dòng điện, cho biết mức độ mạnh, yếu của dòng điện.
Lưu ý: Không được mắc hai chốt của ampe kế trực tiếp vào hai cực của nguồn điện để tránh làm hỏng ampe kế và nguồn điện.
1. Thí nghiệm
Trên mỗi nguồn điện có ghi giá trị 1,5 V; 4,5 V; …. Những giá trị này là hiệu điện thế giữa hai cực của nguồn điện.
2. Hiệu điện thế
- Khả năng sinh ra dòng điện của pin (hay acquy) được đo bằng hiệu điện thế giữa hai cực của nó.
- Hiệu điện thế được kí hiệu bằng chữ U. Đơn vị đo hiệu điện thế là vôn (V).
1 mV = 0,001 V
1 kV = 1 000 V
- Vôn kế là dụng cụ dùng để đo hiệu điện thế.
- Trong sơ đồ mạch điện, vôn kế được kí hiệu như sau:
Bảng tổng hợp & so sánh kiến thức trọng tâm
| Tiêu chí | Cường độ dòng điện () | Hiệu điện thế () |
|---|---|---|
| Ý nghĩa vật lý | Đặc trưng cho độ mạnh yếu của dòng điện | Đặc trưng cho khả năng sinh công của điện trường giữa hai điểm |
| Kí hiệu & Đơn vị | , đơn vị Ampe () hoặc miliampe () | , đơn vị Vôn () hoặc milivôn () |
| Dụng cụ đo | Ampe kế (kí hiệu ) | Vôn kế (kí hiệu ) |
| Cách mắc vào mạch | Mắc nối tiếp với thiết bị điện (chốt hướng về cực dương) | Mắc song song với hai đầu thiết bị điện cần đo |
| Đoạn mạch nối tiếp | (như nhau tại mọi vị trí) | (bằng tổng các hiệu điện thế thành phần) |
| Đoạn mạch song song | (bằng tổng cường độ mạch rẽ) | (như nhau ở hai đầu các đoạn mạch rẽ) |
Ghi nhớ trọng tâm "Em đã học"
📌 Các điểm then chốt cần ghi nhớ:
- Kiến thức then chốt 1: Cường độ dòng điện () đặc trưng cho mức độ mạnh hay yếu của dòng điện, đo bằng đơn vị Ampe () hoặc miliampe ().
- Kiến thức then chốt 2: Dụng cụ đo cường độ dòng điện là Ampe kế, mắc nối tiếp với thiết bị cần đo sao cho dòng điện đi vào chốt dương () và ra chốt âm ().
- Kiến thức then chốt 3: Hiệu điện thế () giữa hai điểm đo khả năng sinh công của điện trường, đặc trưng cho mức độ tạo ra dòng điện giữa hai điểm đó, đơn vị Vôn () hoặc milivôn ().
- Kiến thức then chốt 4: Dụng cụ đo hiệu điện thế là Vôn kế, mắc song song với đoạn mạch hoặc linh kiện cần đo.
- Kiến thức then chốt 5: Trong đoạn mạch nối tiếp: , ; trong đoạn mạch song song: , .
🌟 Em đã học (Ghi nhớ kiến thức trọng tâm)
- Cường độ dòng điện () đặc trưng cho mức độ mạnh hay yếu của dòng điện, đo bằng đơn vị Ampe () hoặc miliampe ().
- Dụng cụ đo cường độ dòng điện là Ampe kế, mắc nối tiếp với thiết bị cần đo sao cho dòng điện đi vào chốt dương () và ra chốt âm ().
- Hiệu điện thế () giữa hai điểm đo khả năng sinh công của điện trường, đặc trưng cho mức độ tạo ra dòng điện giữa hai điểm đó, đơn vị Vôn () hoặc milivôn ().
- Dụng cụ đo hiệu điện thế là Vôn kế, mắc song song với đoạn mạch hoặc linh kiện cần đo.
- Trong đoạn mạch nối tiếp: , ; trong đoạn mạch song song: , .