MasterSchool

Lịch sử & Địa lý lớp 7 · KNTT · Chương 11

Lý thuyết Lịch sử và Địa lí 7 Bài 33: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

Chương 11: Châu Mỹ · Kết nối tri thức với cuộc sống

Tóm tắt lý thuyết Lịch sử và Địa lí 7 Bài 33: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ theo chương trình SGK Kết nối tri thức với cuộc sống. Hệ thống hoá kiến thức trọng tâm, tranh ảnh tư liệu và bản đồ minh họa, bảng so sánh và câu hỏi trắc nghiệm tự luận có lời giải chi tiết.

Lớp

1. Đặc điểm dân cư, xã hội

a) Vấn đề nhập cư và chủng tộc

- Đặc điểm nhập cư:

+ Người Anh-điêng và người E-xki-mô thuộc chủng tộc Môn-gô-lô-ít từ châu Á di cư sang châu Mỹ từ khoảng 20 - 30 nghìn năm trước.

+ Sau cuộc phát kiến địa lí của C.Cô-lôm-bô (cuối thế kỉ XV), người châu Âu thuộc chủng tộc Ơ-rô-pê-ô-it di cư sang châu Mỹ ngày càng nhiều. Bên cạnh đó, người da đen thuộc chủng tộc Nê-grô-ít từ châu Phi bị bắt sang châu Mỹ làm nô lệ

Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ
Hình 1: Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ
Hình 1: Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

Người da đen bị bắt sang châu Mỹ làm nô lệ (tranh vẽ)

+ Sau Chiến tranh thế giới thứ hai (1939 - 1945), xuất hiện nhiều đợt di dân từ nhiều khu vực trên thế giới vào Bắc Mỹ.

- Đặc điểm chủng tộc:

+ Thành phần chủng tộc đa dạng do có lịch sử nhập cư lâu dài.

+ Các chủng tộc hòa huyết với nhau khiến thành phần dân cư thêm đa dạng.

b) Vấn đề đô thị hóa

- Tốc độ đô thị hóa nhanh, xuất hiện các siêu đô thị và các dải siêu đô thị.

- Tỉ lệ dân số đô thị cao (82,6% - năm 2020).

- Đô thị chủ yếu tập trung ở phía nam Bắc Mỹ; vào sâu nội địa, các đô thị nhỏ hơn và thưa thớt hơn.

Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ
Hình 2: Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ
Hình 2: Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

2. Các trung tâm kinh tế quan trọng

- Các trung tâm kinh tế quan trọng của Bắc Mỹ gồm:

+ Niu Iooc, Oa-sinh-tơn, Xan-phran-xi-xcô, Lôt-an-giơ-let, Hau-xton, Niu-ooc-lin, Si-ca-gô (ở Mỹ)

+ Tô-rôn-tô, Môn-trê-an, Van-cu-vơ (ở Ca-na-đa).

- Các ngành kinh tế ở một số trung tâm: Luyện kim đen, luyện kim màu, điện tử - viễn thông, hóa chất, sản xuất máy bay, dệt may, cơ khí, chế biến nông sản, đóng tàu, sản xuất ô tô…

3. Phương thức con người khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

- Phương thức khai thác bền vững tài nguyên rừng:

+ Thành lập các vườn quốc gia.

+ Khai thác có chọn lọc và để rừng tái sinh tự nhiên.

+ Quy định trồng mới sau khi khai thác, phòng chống cháy rừng.

- Phương thức khai thác bền vững tài nguyên nước:

+ Quy định của lí nước thải, ban hành Đạo luật nước sạch.

+ Khai thác tổng hợp tài nguyên nước.

- Phương thức khai thác bền vững tài nguyên đất:

+ Phát triển nông nghiệp theo hướng “nông nghiệp xanh”

+ Ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp đem lại năng xuất cao và bảo vệ tài nguyên đất.

Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ
Hình 3: Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ
Hình 3: Địa Lí 7 Kết nối tri thức Bài 15: Đặc điểm dân cư, xã hội, phương thức khai thác tự nhiên bền vững ở Bắc Mỹ

Sản xuất nông nghiệp ở Bắc Mỹ

- Phương thức khai thác bền vững tài nguyên khoáng sản:

+ Sử dụng tiết kiệm và hiệu quả.

+ Tìm kiếm và sử dụng nguồn năng lượng tái tạo và vật liệu thay thế.

Bảng tổng hợp & so sánh kiến thức trọng tâm

Lĩnh vựcĐặc điểm Dân cư & Phương thức Khai thác bền vững ở Bắc MỹÝ nghĩa thực tiễn
Thành phần dân cưChủ yếu là người nhập cư gốc Âu, Phi, Á; người bản địa (Anh-đi-êng, Ét-ki-mô) chiếm tỉ lệ nhỏCơ cấu dân số văn hóa đa dạng, nguồn nhân lực trình độ học vấn và kỹ thuật cao
Nông nghiệp bền vữngSản xuất quy mô lớn, chuyên môn hóa theo các vành đai nông nghiệp, ứng dụng công nghệ GPS, AIGiảm thiểu phân bón hóa học, bảo vệ đất đai chống xói mòn và ô nhiễm nguồn nước ngầm
Công nghiệp & Năng lượngChuyển dịch mạnh từ công nghiệp truyền thống sang công nghệ cao (Thung lũng Silicon)Tiết kiệm năng lượng hóa thạch, ưu tiên phát triển điện gió, điện mặt trời

Ghi nhớ trọng tâm "Em đã học"

📌 Các điểm then chốt cần ghi nhớ:

  • Kiến thức then chốt 1: Dân cư đa dạng nguồn gốc: Thành phần dân cư chủ yếu là người nhập cư từ châu Âu, châu Phi, châu Á; nền văn hóa tổng hòa đặc sắc được mệnh danh là 'nồi lẩu văn hóa'.
  • Kiến thức then chốt 2: Đô thị hóa gắn liền với công nghiệp hóa: Tỉ lệ dân thành thị trên 82%; hình thành các dải siêu đô thị khổng lồ từ Bô-xtơn đến Oa-sinh-tơn (Mỹ).
  • Kiến thức then chốt 3: Khai thác nông nghiệp bền vững: Nền nông nghiệp quy mô lớn hiện đại nhất thế giới, ứng dụng công nghệ viễn thám, máy bay không người lái để giảm hóa chất và chống thoái hóa đất.
  • Kiến thức then chốt 4: Khai thác rừng bền vững: Ban hành các đạo luật khai thác rừng gắn liền với trồng mới; bảo vệ nghiêm ngặt hệ sinh thái rừng nguyên sinh quốc gia (Vườn quốc gia Yellowstone).
  • Kiến thức then chốt 5: Khai thác tài nguyên khoáng sản và năng lượng sạch: Đầu tư mạnh vào điện gió ngoài khơi, năng lượng mặt trời và giảm tỉ trọng sử dụng than đá để cắt giảm khí thải.

🌟 Em đã học (Ghi nhớ kiến thức trọng tâm)

  • Dân cư đa dạng nguồn gốc: Thành phần dân cư chủ yếu là người nhập cư từ châu Âu, châu Phi, châu Á; nền văn hóa tổng hòa đặc sắc được mệnh danh là 'nồi lẩu văn hóa'.
  • Đô thị hóa gắn liền với công nghiệp hóa: Tỉ lệ dân thành thị trên 82%; hình thành các dải siêu đô thị khổng lồ từ Bô-xtơn đến Oa-sinh-tơn (Mỹ).
  • Khai thác nông nghiệp bền vững: Nền nông nghiệp quy mô lớn hiện đại nhất thế giới, ứng dụng công nghệ viễn thám, máy bay không người lái để giảm hóa chất và chống thoái hóa đất.
  • Khai thác rừng bền vững: Ban hành các đạo luật khai thác rừng gắn liền với trồng mới; bảo vệ nghiêm ngặt hệ sinh thái rừng nguyên sinh quốc gia (Vườn quốc gia Yellowstone).
  • Khai thác tài nguyên khoáng sản và năng lượng sạch: Đầu tư mạnh vào điện gió ngoài khơi, năng lượng mặt trời và giảm tỉ trọng sử dụng than đá để cắt giảm khí thải.

Câu hỏi ôn tập & củng cố bài học

Đặc điểm thành phần dân cư Bắc Mỹ phản ánh điều gì về lịch sử nhập cư của châu lục này?
Dân cư Bắc Mỹ có thành phần chủng tộc đa dạng bậc nhất thế giới: đa số là người nhập cư gốc Âu (Anh, Pháp, Đức...), kế tiếp là người gốc Phi (con cháu của người nô lệ bị buôn bán sang), người gốc Á và người gốc Mỹ La-tinh; trong khi người bản địa Anh-đi-êng chỉ chiếm tỉ lệ dưới 2%. Điều này phản ánh rõ nét lịch sử di dân ồ ạt từ khắp các châu lục sang 'miền đất hứa' Bắc Mỹ suốt hơn 500 năm qua.
Các quốc gia Bắc Mỹ (Hoa Kỳ, Ca-na-đa) đã thực hiện phương thức khai thác nông nghiệp bền vững như thế nào?
Họ áp dụng nông nghiệp công nghệ cao (nông nghiệp chính xác): 1. Sử dụng thiết bị định vị vệ tinh GPS và máy bay không người lái để bón phân, phun thuốc chính xác từng mét vuông đất; 2. Canh tác luân canh, trồng cây che phủ và hạn chế cày xới sâu để bảo vệ cấu trúc đất chống xói mòn gió và nước; 3. Sử dụng hệ thống tưới nhỏ giọt tiết kiệm tài nguyên nước ngầm; 4. Phát triển nông nghiệp hữu cơ giảm phát thải khí nhà kính.
Ngành công nghiệp Bắc Mỹ đã có bước chuyển dịch mạnh mẽ như thế nào để hướng tới phát triển bền vững?
Các nước Bắc Mỹ đã chuyển dịch cơ cấu từ 'Vành đai rỉ sét' (các ngành công nghiệp nặng truyền thống luyện kim, dệt may gây ô nhiễm ở Đông Bắc) sang 'Vành đai Mặt Trời' ở phía nam và tây với các ngành công nghiệp mũi nhọn công nghệ cao: vi điện tử, công nghệ thông tin (Thung lũng Silicon), trí tuệ nhân tạo, hàng không vũ trụ (NASA, Boeing) và đầu tư phát triển nguồn năng lượng sạch (điện gió, điện mặt trời, pin xe điện).
Biện pháp quản lí và khai thác bền vững tài nguyên rừng ở Ca-na-đa và Hoa Kỳ?
Họ thực hiện các đạo luật bảo vệ rừng nghiêm ngặt: khai thác gỗ đi kèm nghĩa vụ trồng lại cây con bắt buộc; quy hoạch thành lập các vườn quốc gia bảo tồn thiên nhiên nghiêm ngặt (như Yellowstone, Yosemite); ứng dụng công nghệ giám sát vệ tinh phát hiện sớm cháy rừng và sâu bệnh; và tái chế tối đa các sản phẩm giấy gỗ để giảm sức ép khai thác rừng tự nhiên.