Lịch sử & Địa lý lớp 7 · KNTT · Chương 3
Lý thuyết Lịch sử và Địa lí 7 Bài 8: Vương quốc Cam-pu-chia
Tóm tắt lý thuyết Lịch sử và Địa lí 7 Bài 8: Vương quốc Cam-pu-chia theo chương trình SGK Kết nối tri thức với cuộc sống. Hệ thống hoá kiến thức trọng tâm, tranh ảnh tư liệu và bản đồ minh họa, bảng so sánh và câu hỏi trắc nghiệm tự luận có lời giải chi tiết.
1. Qúa trình hình thành và phát triển vương quốc Cam-pu-chia
- Năm 802, vua Giay-a- vác-man II, thống nhất lãnh thổ, đặt tên nước là Cam-pu-chia, mở ra thời kỳ Ăng-co thịnh đạt, kéo dài từ thế kỷ IX đến thế kỷ XV.
- Đến thể kỷ XV, vương quốc Cam-pu-chia suy yếu. Người Khơ-me phải chuyển kinh đô về phía Nam Biển Hồ để tránh các cuộc tấn công của người Thái.
Quang cảnh một góc Biển Hồ ở Cam-pu-chia
2. Sự phát triển của vương quốc Cam-pu-chia thời Ăng go.
- Chính trị:
+ Đất nước được ổn định, thống nhất, chính quyền được củng cố.
+ Tiến hành nhiều cuộc tấn công quân sự ra bên ngoài.
- Kinh tế:
+ Nông nghiệp phát triển; nhà nước cho đào nhiều hồ, kênh, máng để trữ và điều phối nước tưới, ví dụ hồ Ba-ra, Ba-ray Đông.
+ Thủ công nghiệp: phát triển đa dạng nhiều ngành nghề, đặc biệt là nghề làm đồ trang sức và chạm khắc trên đá…
3. Một số nét tiêu biểu về văn hóa
- Tín ngưỡng - tôn giáo:
+ Người Khơ-me có nhiều tín ngưỡng dân gian như: Tín ngưỡng phồn thực, cầu mưa,…
+ Hin-đu giáo và Phật giáo có bước phát triển
- Chữ viết: chữ Khơ-me ngày càng được hoàn chỉnh hơn.
Chữ Khơ-me khắc trên bia đá
- Văn học dân gian và văn học viết phát triển với nhiều thể loại: thần thoại, truyện thơ…
- Nghệ thuật kiến trúc - điêu khắc phát triển, tiêu biểu là quần thể đền tháp Ăng-co Vát, Ăng-co Thom…
Bảng tổng hợp & so sánh kiến thức trọng tâm
| Nội dung | Thời kì Ăng-co (Thế kỉ IX – XV) | Thời kì thoái trào (Từ thế kỉ XV) |
|---|---|---|
| Chính trị | Các đời vua Giay-a-vac-man mở rộng lãnh thổ, đưa Cam-pu-chia trở thành đế chế hùng mạnh | Nội bộ tranh chấp ngai vàng, liên tục bị vương quốc Thái xâm lược cướp phá |
| Kinh tế | Nông nghiệp thủy lợi cực kì phát triển quanh Biển Hồ; đắp đập, hồ chứa nước (Baray) quy mô lớn | Hệ thống thủy lợi hư hại, nông nghiệp sa sút, kinh đô phải chuyển về Phnôm Pênh (1434) |
| Kiến trúc & Tôn giáo | Đỉnh cao kiến trúc Hin-đu và Phật giáo: quần thể đền tháp Ăng-co Vat và Ăng-co Thom | Ăng-co bị bỏ hoang trong rừng rậm, tôn giáo chuyển dịch vững chắc sang Phật giáo Theravada |
Ghi nhớ trọng tâm "Em đã học"
📌 Các điểm then chốt cần ghi nhớ:
- Kiến thức then chốt 1: Thời kì Ăng-co (thế kỉ IX - XV): Thời kì phát triển cực thịnh và huy hoàng nhất trong toàn bộ tiến trình lịch sử phong kiến Cam-pu-chia.
- Kiến thức then chốt 2: Kinh tế nông nghiệp thủy lợi: Cư dân Khơ-me tận dụng nguồn nước Biển Hồ, xây dựng mạng lưới kênh đào và hồ chứa nước nhân tạo (Baray) khổng lồ cho phép canh tác 3-4 vụ lúa mỗi năm.
- Kiến thức then chốt 3: Chính trị và quân sự: Các đời vua như Giay-a-vac-man VII mở rộng bờ cõi, xây dựng đế quốc Chân Lạp hùng mạnh bậc nhất Đông Nam Á lục địa.
- Kiến thức then chốt 4: Đỉnh cao kiến trúc đền tháp: Quần thể Ăng-co Vat (Angkor Wat - thờ thần Hin-đu Visnu) và Ăng-co Thom (Angkor Thom - đền Bayon với những gương mặt Phật mỉm cười bí ẩn).
- Kiến thức then chốt 5: Sự suy tàn sau thế kỉ XV: Do chiến tranh liên miên với người Thái và hệ thống thủy lợi bị tàn phá, người Khơ-me phải rời bỏ Ăng-co, dời kinh đô về phía nam (Phnôm Pênh).
🌟 Em đã học (Ghi nhớ kiến thức trọng tâm)
- Thời kì Ăng-co (thế kỉ IX - XV): Thời kì phát triển cực thịnh và huy hoàng nhất trong toàn bộ tiến trình lịch sử phong kiến Cam-pu-chia.
- Kinh tế nông nghiệp thủy lợi: Cư dân Khơ-me tận dụng nguồn nước Biển Hồ, xây dựng mạng lưới kênh đào và hồ chứa nước nhân tạo (Baray) khổng lồ cho phép canh tác 3-4 vụ lúa mỗi năm.
- Chính trị và quân sự: Các đời vua như Giay-a-vac-man VII mở rộng bờ cõi, xây dựng đế quốc Chân Lạp hùng mạnh bậc nhất Đông Nam Á lục địa.
- Đỉnh cao kiến trúc đền tháp: Quần thể Ăng-co Vat (Angkor Wat - thờ thần Hin-đu Visnu) và Ăng-co Thom (Angkor Thom - đền Bayon với những gương mặt Phật mỉm cười bí ẩn).
- Sự suy tàn sau thế kỉ XV: Do chiến tranh liên miên với người Thái và hệ thống thủy lợi bị tàn phá, người Khơ-me phải rời bỏ Ăng-co, dời kinh đô về phía nam (Phnôm Pênh).